ทำอะไรก็ธรรม เป็นสารคดีสร้างแรงบันดาลใจที่เกิดจากความร่วมมือระหว่าง มูลนิธิหอจดหมายเหตุพุทธทาส อินทปัญโญ (สวนโมกข์กรุงเทพ), LINE ประเทศไทย และกองทุนพัฒนาสื่อปลอดภัยและสร้างสรรค์ ถ่ายทอดเรื่องราวของคนธรรมดาที่นำธรรมะมาใช้ในการดำเนินชีวิต การทำงาน และการสร้างสรรค์สังคม เพื่อชวนผู้ชมสร้างภูมิคุ้มกันให้หัวใจ ค้นหาความหมายของชีวิต และเตรียมพร้อมต่อความเปลี่ยนแปลง

2569

Season 5

ธรรมเป็นทีม

ทุกเรื่องราว เกื้อกูลกัน

2568

Season 4

Meaning
ความหมายของการใช้ชีวิต

สำรวจความหมายของชีวิตผ่านศิลปะ สติ เพื่อพร้อมรับความเปลี่ยนแปลง

โลง คน ตาย สอน คน เป็น

ไม้แต่ละแผ่นถูกยกขึ้นมาด้วยมือธรรมดา ตะปูแต่ละดอกถูกตอกลงด้วยลมหายใจที่รู้ตัว โลงศพจึงไม่ใช่วัตถุแห่งการสูญเสีย แต่กลายเป็นห้องเรียนเล็ก ๆ ที่สอนให้เรารู้จักคำว่า พอ และ วาง

ครูสอญอ

จากครูในระบบการศึกษา สู่การลาออกมาเดินบนเส้นทางของการเรียนรู้ร่วมกับชุมชน ครูสอญอเลือกใช้ชีวิตที่ไม่แยกขาดจากธรรมชาติ ผู้คน และจิตวิญญาณ

เมื่อรองเง็งชวน ทุกคนลุกมาขยับ

ริมทะเล เสียงรองเง็งดังขึ้นอย่างไม่เร่งเร้า ไม่ได้ทำหน้าที่เพียงเพื่อการแสดง แต่เชื้อเชิญผู้คนให้ “ขยับใจ” ไปพร้อมกัน

เขียนแสง

กลางเมืองสุพรรณบุรีที่เงียบเหงา ในวันที่ผู้คนหายไปอยู่ในจอ
ชายคนหนึ่งเลือก “จุดแสงเล็ก ๆ” ของตัวเองขึ้นมา
เขาเรียกมันว่า ‘เขียนแสง’ — แกลเลอรีที่ไม่ได้มีไว้ขายภาพ
แต่มีไว้แบ่งปัน “แสงแห่งความคิด” ให้ผู้คน

เสียงของป่า ลมหายใจของโลก นกเงือกบูโด

เจ้าหน้าที่โครงการศึกษานิเวศวิทยาของนกเงือกมูลนิธิศึกษาวิจัยนกเงือก คณะวิทยาศาสตร์มหาวิทยาลัยมหิดล เขาใช้ชีวิตเรียบง่ายกลางป่าใหญ่เริ่มต้นงานอนุรักษ์ตั้งแต่อายุยังไม่ถึงยี่สิบกลาง ๆและอยู่กับ “นกเงือก” มายาวนานเกือบสามทศวรรษ

ช้าเท่าดิน : ศิลปะแห่งลมหายใจ และการปล่อยวาง

เขาไม่สอนคนให้หลับตานั่งนิ่ง
แต่ชวนให้ “หายใจ” แล้ว “ปั้น”
เพราะบางครั้งสมาธิอาจเกิดจากการขยับมือมากกว่าการหยุดนิ่ง

โน้ตตัวที่ 8 ของ ซัน เด้อ

จากวันหนึ่งที่ครูบอกให้เขา “ไปหาโน้ตตัวที่แปดให้เจอ”
เขาใช้เวลานับสิบปีจนพบว่า โน้ตตัวนั้น…ไม่ได้อยู่ที่เครื่องดนตรี แต่มันอยู่ในตัวเขาเองคือเสียงของการเข้าใจตัวเอง และรวมพลังกับผู้อื่นอย่างงดงาม

ทอผ้า ทอใจ

ทุกเส้นด้ายที่ปั่น ทุกผืนผ้าที่ทอ คือการทำงานด้วยความตั้งใจ และเป็นการฝึกใจให้มีความเอาใจใส่ ทั้งต่อผลงาน ต่อผู้รับ และต่อชุมชนของตนเอง

Rhythm of Sati

ไปป์ อดีตศิลปินผู้ออกแบบเสียงเพื่อกระตุ้นความอยาก ที่หันมาเลือกทางใหม่… เส้นทางที่ใช้เสียงเพื่อพาใจกลับบ้าน

2566

Season 3

Community
ชุมชนแห่งการแบ่งปัน

เชื่อมโยงกับชุมชนและสังคม
หาธรรม เห็นธรรม ผ่านการลงมือทำ

สังคมเอี่ยมดี

{ เอี่ยมดี รีไซเคิล }
บริการจัดการขยะ บ้าน สำนักงาน และรับซื้อขยะรีไซเคิล ได้สร้างระบบการแบ่งปันอย่างยั่งยืน เปลี่ยนขยะและของเหลือใช้ เป็นโอกาสและคุณค่าใหม่ เพื่อมอบให้กับผู้ที่ขาดแคลน

Art for all

{ คามิน เลิศชัยประเสริฐ }
อาจารย์คามิน เลิศชัยประเสริฐ เลือกที่จะใช้ศิลปะเพื่อการเรียนรู้และค้นหาความหมายของชีวิต ใช้ศิลปะเพื่อสื่อสาร และส่งต่อสัจธรรมที่เขาค้นพบ จากการค้นหามาอย่างเนิ่นนาน

ลมหายใจแห่งสันติ

{ สันติภาวัน }
สันติภาวัน ถูกสร้างขึ้นเพื่อเป็นสถานที่ดูแลพระสงฆ์ที่ป่วยระยะท้าย เพื่อให้ได้ใช้ชีวิตช่วงท้ายพิจารณาความเป็นจริงของชีวิต และละสังขารอย่างสงบ ตามอุดมคติของพระพุทธศาสนา โดยมีพระจิตอาสาคอยดูแล รวมถึงยังได้ดูใจตนเองในการทำกิจต่างๆ พร้อมกันไปด้วย

ความฝันของนางเลิ้ง

{ น้ำมนต์ – นวรัตน์ แววพลอยงาม }
ด้วยความมุ่งมั่นของน้ำมนต์ กลุ่มศิลปิน “อีเลิ้ง” ผู้เห็นศักยภาพของชุมชน และต้องการรักษาชุมชนแห่งนี้ไว้ เพราะเธอเป็นคนนางเลิ้ง และเป็นลูกสาวของแกนนำชุมชนอย่าง แดง – สุวัน แววพลอยงาม
พวกเขาจะปกป้องชุมชนนางเลิ้งได้อย่างไร ความฝันจะเป็นไปได้จริงหรือไม่

เพราะเรามีลมหายใจเดียวกัน

{ ชาวประมงพื้นบ้านที่เกาะมุก จ.ตรัง }
ชาวประมงพื้นบ้านที่เกาะมุก จังหวัดตรัง พยายามอย่างมากในการช่วยเหลือและอนุรักษ์ “พะยูน” 1 ใน 20 สัตว์ป่าสงวนของไทยที่ใกล้จะสูญพันธุ์ไปจากท้องทะเลไทย
พวกเขาดูแลพะยูนฝูงสุดท้ายนี้อย่างไร และพวกเขาได้อะไรจากการทำสิ่งนี้

ตุม ต้น ไตย

{ โรงเรียนตุมต้นไตย }
ศูนย์รวมแบบแผนเพื่อการพัฒนาวัฒนธรรมไตย ของกลุ่มชาติพันธุ์ไทใหญ่ ในเขตบึงกุ่ม กรุงเทพฯ ได้เปิดพื้นที่ให้วัฒนธรรมไทใหญ่ ได้งอกงามขึ้นในเมืองหลวง เพื่อการอยู่ร่วมกับทุกคนอย่างมีความสุข

We are Jahai

{ ชาวโอรังอัสลี จาไฮ จ.ยะลา }
20 ปีที่แล้ว ชาวโอรังอัสลี จาไฮ ที่อาศัยอยู่ในชายป่า ที่ยะลา ได้รับการช่วยเหลือจากครอบครัวคุณมะยูโซ๊ะ สาและ จากข้าวสาร 1 หม้อ สู่การช่วยเหลือให้พวกเขาได้รับสิทธิและโอกาสเท่าเทียมกัน ได้รับบัตรประชาชน ได้รับการศึกษา ทั้งด้านภาษา สุขอนามัย และความรู้พื้นฐาน มาดูกันว่าสิ่งเหล่านี้นำไปสู่การเปลี่ยนแปลงของชีวิตชาวจาไฮอย่างไรบ้าง

นครการช่าง

{ ช้าการช่าง }
สังคมไทยกำลังเผชิญหน้ากับความท้าทายใหม่ นั่นคือการดูแลผู้สูงอายุที่เพิ่มขึ้น โครงการช้าการช่างของมูลนิธิกระจกเงา จึงเข้ามาช่วยเหลือผู้สูงอายุกลุ่มนี้ ด้วยการฟื้นฟูความมั่นใจ และคืนความหวังให้กับพวกเขาอีกครั้ง

เสียงแห่งธรรม

{ พ่อครูทรงศักดิ์ ประทุมสินธุ์ }
นี่คือ เรื่องราวของคน 3 รุ่น จากพ่อครู สู่อาจารย์สอนดนตรี สู่นักศึกษารุ่นใหม่ ที่ใช้ความพยายามในการส่งต่อเสียงโหวด สืบทอดเสียงลมหายใจของคนอีสานที่ลึกซึ้งจากรุ่นสู่รุ่น เพื่อให้ทุกคนได้มีโอกาสกลับมารู้จักรากเหง้าของตัวเอง

ก่อนจะหมดอายุ

{ SOS Thailand }
ที่มาของมูลนิธิสโกลารส์ ออฟ ซัสทีแนนซ์ ประเทศไทย (SOS Thailand) องค์กรกู้ภัยอาหารแห่งแรกของไทย ที่ส่งต่ออาหารที่เกินความจำเป็นของที่หนึ่ง เพื่อส่งต่อให้กับผู้ที่ขาดแคลนในอีกที่หนึ่ง

อาบป่า ฟื้นชีวิต

สังคมปัจจุบันเต็มไปด้วยความเครียด จนอาจนำมาซึ่งการเจ็บป่วยทางร่างกาย และไม่รู้ว่าจะผ่อนคลายอย่างไร วิธีที่รัฐบาลญี่ปุ่นริเริ่มขึ้น คือ “การอาบป่า” หรือ ชินรินโยคุ (Shinrin-yoku) คือการให้คนได้ลองสัมผัสป่า ต้นไม้ ผืนดิน ผืนหญ้า ผ่านประสาทสัมผัสของร่างกาย ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ อย่างช้าๆ เพื่อเชื่อมต่อกับธรรมชาติ

ธรรมละมุน

สังคมไทยอาจคุ้นชินกับภาพของพระสงฆ์เพศชาย ที่เป็นตัวแทนในการปฏิบัติกิจทางพุทธศาสนา แต่ในปัจจุบัน มีหลายกลุ่ม หลายองค์กรที่พยายามสร้างพื้นที่และชุมชน เพื่อสนับสนุนการปฏิบัติธรรมของผู้หญิงโดยเฉพาะ แต่ละกลุ่มคือใครบ้าง ชุมชนเหล่านี้ส่งผลยังไงต่อชีวิตของผู้หญิงที่สนใจธรรมะอย่างไร

2564

Season 2

Grow
เติบโตไปกับการเรียนรู้

บุคคลที่มีธรรมะเป็นวิถีชีวิต

ลมใต้ปีกของนกแก้วโม่ง

มนุษย์กับธรรมชาติ จะสามารถอยู่ร่วมกันได้อีกนานแค่ไหน เรื่องราวของนกแก้วโม่ง ที่จังหวัดนนทบุรีก็น่าจะเป็นตัวอย่างที่ให้แง่มุมในเรื่องของการประคับประคองและอยู่ร่วมกันได้

แสงที่ยังคงมองเห็น

การต้องเผชิญหน้ากับความทุกข์ และปัญหา อุปสรรคในโลกใบใหม่ที่มองไม่เห็นด้วยดวงตา จะก้าวผ่านสิ่งต่างๆ เหล่านี้ได้อย่างไร

เสียงของผู้ก่อการดีย์

เธอใช้การร้องเพลงในการเปิดหมวกการกุศลเพื่อนำ เพื่อเป็นสะพานบุญนำรายได้ในแต่ละครั้งไปลงพื้นที่เพื่อช่วยเหลือหรือสนับสนุนให้กลุ่มคนต่างๆ ที่ด้อยโอกาส

เล่นสร้างโลก

พื้นที่เล่นสำหรับคนทุกวัย เริ่มจากการเปิดบทสนทนาอย่างเป็นธรรมชาติกับผู้สูงอายุในบ้านป่าแดดถึงสิ่งที่พ่ออุ๊ยแม่อุ๊ยเล่นในวัยเด็ก จนกลายมาเป็นพิพิธภัณฑ์เล่นได้ และโรงเล่นในปัจจุบัน

ไร้พรมแดน

คำว่ามนุษยธรรมและการศึกษาเป็นสิ่งที่ไม่มีสัญชาติ ไม่มีพรมแดน เธอมองว่าการทำให้เด็กคนหนึ่งได้มีการศึกษานั่นคือการติดอาวุธทางปัญญาและหว่านเมล็ดพันธุ์แห่งสันติลงในจิตใจ

ทูนหัวของบ่าว ธรรมะ ธรรมแมว

ผู้ที่รับแมวจรมาเลี้ยง ดูแล รักษาทั้งอาการทางกายและอาการทางใจ สร้างบ้านพักชั่วคราวให้แมวจร เพื่อรอส่งต่อและหาผู้รับอุปการะ เพื่อช่วยกันเปลี่ยนให้แมวจรให้เป็นแมวบ้าน

เฮ็ดสกล

การทำอะไรบางอย่างที่มันสวนทางกับความเชื่อของคนในสังคม มันไม่ใช่เรื่องง่าย หากมีกัลยาณมิตรหรือคนที่สามารถดึงข้อดี ดึงกำลังใจเราออกมาได้ จะประคองให้เราสามารถเดินต่อไปได้เรื่อยๆ ในวันที่มันยังไม่ประสบความสำเร็จ

Buddha last man

พระเจ้าของเพจ Buddha Last Man สถาปนิกผู้แสวงหาคำตอบว่า เรามาจากไหนเรามาทำไม เราอยู่เพื่ออะไรแล้วเราจะไปไหน ได้อยู่ท่ามกลางความสุขแบบโลกๆ มาระยะหนึ่ง จนรู้สึกว่ามันยังไม่ใช่

2563

Season 1

Seed
เมล็ดพันธุ์แห่งแรงบันดาลใจ ภูมิคุ้มกันใจ

ดูแลใจในช่วงวิกฤต
ชวนค้นพบธรรมะจากกิจวัตรประจำวัน

ถ้าทำด้วยใจรัก เป็นงานที่สร้างสรรค์ และเป็นประโยชน์ต่อผู้อื่นเป็นสำคัญ ก็ถือว่าเป็นธรรมะ

ถ้าไม่ว่าเราทำอะไร เราทำด้วยใจรัก มีฉันทะ ไม่ใช่แค่เป็นงานที่สุจริตเท่านั้น แต่เป็นงานที่สร้างสรรค์ด้วยใจที่นึกถึงประโยชน์สุขของผู้อื่น จะเป็นงานอดิเรกหรืออาชีพ

มาจากดิน อยู่กับดิน กลับสู่ดิน

{ เอ็มโซเฟียน }
ทุกวันนี้เราต้องอยู่ในสังคม ที่ให้กำลังใจซึ่งกันและกัน สร้างแรงบันดาลใจซึ่งกันและกัน อันนี้ไม่ต้องพูดเรื่องศาสนาเลย ผมคิดว่า เราแค่สร้างสิ่งดีๆ เอาใจเขามาใส่ใจเราเรารู้สึกว่า เราจะมีคุณค่า.

How deep is your dream

{ สุดารัตน์ เทียรจักร์ }
ทำไมเราถึงต้องเลือกมองที่ความทุกข์ด้วย เราก็ต้องเลือกมองที่ความสุข ไม่มีใครทำร้ายเราได้ นอกจากตัวเราเอง ชีวิตที่พลิกผันเพราะอุบัติเหตุ เธอพลิกความคิดและชีวิตกลับมาได้อย่างไร?

นัก (ไม่) เรียน แห่งท่ามะไฟหวาน

{ วิชัย นาพัว }
ผู้รักศิลปะและงานอนุรักษ์ธรรมชาติ เขาเป็นแกนนำในการเดินธรรมยาตรามาตลอด 20 ปี เขาเป็นคนที่เรียนหนังสือน้อย แต่รู้เยอะ เพราะเขามีความใฝ่รู้ เรียนจากชีวิต เรียนจากประสบการณ์ เรียนจากธรรมชาติ แล้วก็เรียนจากผู้รู้ นำไปสู่การพัฒนาทักษะที่เป็นประโยชน์ต่อชุมชน

ความสุขที่เก็บได้

{ Trash Hero Pattani }
พวกเขาไม่ได้ทำเพราะหวังว่าขยะมันต้องหมดไปจากหาด แต่เขาทำ เพราะว่ามันมีความสุข เราเอาคนมา แล้วเอามาละเมียดดู ว่าขยะมันเป็นยังไง…พอเขาได้จับ ได้เห็น ได้คิด แล้วเอาไปประมวลกันเอง เดี๋ยวเขาก็จะค่อยๆ แก้ที่ต้นเหตุของเขาเอง”

ในนามแห่งความรัก

{ ครูตุ๋ย บ้านชีวิตใหม่ }
ครูตุ๋ย อดีตครูสอนภาษาอังกฤษโรงเรียนดังในกรุงเทพฯ ยอมทิ้งความสะดวกสบาย ไปเปิด “บ้านชีวิตใหม่” เพื่อดูแลเด็กด้อยโอกาสที่ อ.ทองผาภูมิ จ.กาญจนบุรี ด้วยอยากเห็นเด็กๆ เหล่านี้มีสันติสุขและเต็มเปี่ยมด้วยความรัก ..ปล่อยเด็กๆให้รู้จักความรัก มีน้อยก็ยังแบ่งปัน

ธรรมะ ศิลปะ และสเกตบอร์ด

{ โอภาส ดวงจิตร (ครูบอล) }
ศิลปินผู้ใช้การ์ตูนสื่อสารธรรม คนที่เข้าร่วมกิจกรรมนี้ได้ทำสิ่งที่ตัวเองมีความสุข แล้วความสุขนั้นยังส่งต่อ หรือไปทำประโยชน์ให้สังคมได้ด้วยในช่วงโควิด-19 แบบนี้ ซึ่งมองว่าเกิดประโยชน์กันทุกฝ่าย เป็นการใช้ความสามารถของตัวเองทำการกุศลด้วย

นักกฎหมาย หัวใจ เนิร์ด เนิร์ด

{ ณัฐชยา พิเชฐสัทธา }
“การได้เข้าไปทำคดีสิ่งแวดล้อมทำให้ตระหนักว่า ชีวิตมันก็ไม่ได้ง่ายเหมือนในหนัง บางทีมันก็แบบ โอ๊ย พอแล้ว จะนอนแล้ว ไม่อยากทำแล้ว แต่ว่าการที่เรากลับนึกไปถึงจุดนั้นบ่อยๆ ว่า เราเริ่มต้นเพราะอะไร มันก็ทำให้เราฮึด มีแรงที่จะทำต่อ”

พระที่พึ่งยามชีวิตยาก

{ พระสมุห์บุญเกิด ฐานุตตโร }
วัดกับศพเป็นของคู่กัน แต่ยามที่หลายๆ วัดปฏิเสธเผาศพผู้เสียชีวิตจากโควิด ยังมีวัดบางม่วง นนทบุรี ที่เจ้าอาวาสประกาศเผาศพโควิดฟรี ทำให้มีศพมาเผาต่อเนื่องจนเตาเผาชำรุด ต้องเปลี่ยนระบบ พร้อมประกาศเผาต่อจนกว่าจะไม่มีศพโควิดมาให้เผา

สุขสันต์วันสูงวัย

{ forOldy }
เราได้เอาสิ่งของที่เขามาให้ สามารถมาเปลี่ยนเป็นรายได้ ทำให้เราได้มีทุนเป็นค่าใช้จ่ายในการที่จะออกไปทำงาน เพื่อให้ผู้สูงอายุซึ่งมีโอกาสน้อยๆ กว่าพวกเรา ได้มีชีวิตที่สะดวกสบายขึ้น ได้เข้าถึงในโอกาสต่างๆ ใกล้เคียงกับพวกเราให้ได้มากที่สุด